Het graf van mijn opa en oma
Het was alweer een tijdje geleden dat ik over de begraafplaats aan de Asserstraat in Beilen liep. Een plek waar je vanzelf wat langzamer gaat lopen. Waar namen op stenen herinneringen worden aan mensen die ooit gewoon midden in het leven stonden. Daar liggen ook mijn opa en oma begraven. Terwijl ik over het pad liep, kreeg ik een appje binnen op mijn telefoon. Bijna automatisch pakte ik hem uit mijn zak en keek op het scherm. Op hetzelfde moment keek ik opzij. Daar stonden hun namen.
Pieter Hunse en Grietje Gils.
Overleden in 1976 en 1988.
Ik keek naar mijn telefoon, daarna weer naar hun namen en moest ineens denken: als deze mensen eens hadden geweten wat er nu allemaal mogelijk is…
Een klein apparaatje in mijn hand waarmee je binnen enkele seconden iemand aan de andere kant van de wereld kunt spreken. Foto’s kunt versturen. Berichten kunt ontvangen. Het nieuws kunt lezen. Voor ons heel gewoon. Voor hen zou het bijna onvoorstelbaar zijn geweest. Mijn gedachten dwaalden af. Niet alleen naar hoe de wereld sinds hun overlijden veranderd is, maar ook naar dat stukje grond waarop ik stond. Het graf van mijn opa en oma heb ik enige tijd geleden namelijk op mijn naam laten zetten. Het graf werd in 1976 uitgegeven. In die tijd golden er andere regels dan tegenwoordig. Bij oude graven spreken we vaak over wat in de volksmond een koopgraf wordt genoemd. Tegenwoordig worden graven voor een bepaalde termijn uitgegeven en kunnen grafrechten worden verlengd. Dat klinkt misschien als iets administratiefs. Totdat het over je eigen vader of moeder gaat. Of over je opa en oma.
Want wie voelt zich, tientallen jaren later, nog verantwoordelijk voor zo’n graf? Wie weet nog precies hoe het geregeld is? En wie krijgt er bericht wanneer er iets moet gebeuren? Op de steen van mijn opa en oma staan de woorden:
‘Hier rusten tot de dag der wederopstanding’. Bijbelse woorden. Over wat die woorden precies betekenen, zou ik een hele andere column kunnen schrijven. En wie daar eens over wil praten, laat het maar weten. Maar die woorden vertellen ook iets over hoe mensen destijds naar begraven keken. Je bracht iemand naar zijn laatste rustplaats. Voor altijd.
De werkelijkheid van vandaag is anders. Begraafplaatsen worden beheerd, grafrechten kennen regels en termijnen en soms komt er een moment waarop niemand meer weet wie de rechthebbende is. Dan kan er bij een graf een oproep worden geplaatst met het verzoek aan nabestaanden om zich te melden. Gebeurt dat niet, dan kan uiteindelijk besloten worden het grafmonument te verwijderen en kan een graf op enig moment worden geruimd.
En juist daar bleef mijn gedachte hangen. Want achter iedere oude steen zit een verhaal. Achter iedere bijna onleesbare naam heeft ooit iemand gestaan die geliefd was. Iemands vader. Iemands moeder. Een opa, een oma, een kind. Mensen zoals mijn opa Pieter en mijn oma Grietje. Daarom wilde ik dat hun graf binnen onze familie een plek bleef waarvoor iemand verantwoordelijkheid draagt. Niet omdat ik denk dat een mens alleen voortleeft in een steen. Maar wel omdat zo’n steen iets vertelt. Het zegt: hier liggen mensen die bij ons hoorden. Misschien loopt u binnenkort ook eens over een begraafplaats en ziet u ineens de naam van uw ouders of grootouders. Misschien denkt u dan: Hoe zou het eigenlijk met dat graf geregeld zijn? Misschien krijgt u ieder aantal jaren keurig bericht over de grafrechten. Maar misschien hoort u al heel lang niets meer. En misschien staat ergens op een oude steen ook zo’n zin waarvan u zich afvraagt wat die eigenlijk betekent:
Hier rusten tot de dag der wederopstanding. Soms begint een belangrijke vraag op een onverwacht moment. Bij mij begon hij met een appje op mijn telefoon, terwijl ik naast het graf van mijn opa en oma stond. Twee werelden, heel even naast elkaar. De wereld van nu en de wereld van mensen die ons zijn voorgegaan.
En tussen die twee werelden staat een steen met twee namen die voor mij nooit zomaar namen zullen zijn.
Heeft u vragen over een oud graf, grafrechten of wat er met een graf kan gebeuren? Of wilt u eens praten over de woorden ‘de dag der wederopstanding’?
U mag mij gerust bellen, appen of mailen.
Piet Hunse
Uitvaartverzorging Piet Hunse
06 50 21 78 52
uitvaartverzorging@piethunse.nl